Улуу Кудаҥса олорбут алааһыгар Дьуойаҕа ураһа саҥаттан сөргүтүллэн оҥоһулунна. — 3 октября 2026 г. в 08:18:01.219
Улуу Кудаҥса олорбут алааһыгар Дьуойаҕа ураһа саҥаттан сөргүтүллэн оҥоһулунна. Сахаттан эрэ олус аатырбыт, киһиттэн эрэ ордук сураҕырбыт, урааҥхай улуута, саха саара, киһи кинээһэ, балысхан баайдаах, бардам быһыылаах, модун санаалаах, дохсун өйдөөх Улуу Кудаҥса диэн орто туруу дойдуга олорбута эбитэ үһү. Былатыан Ойуунускай Чурапчыбыт улууһун биир уостан-уоска бэриллэн, сүрдээн-кэптээн кэпсэнэр номохтоох ытык сиринэн Сылан нэһилиэгин Түөйэ учаастагын сиригэр-уотугар Улуу Кудаҥса обургу олохсуйан олорбут Майы Баалы уонна Дьуойа алаастара буолаллар. Майы Баалы сайылыга эбит, Дьуойа кыстыга эбит. Биһиги, билиҥҥи кэм дьоно, Улуу Кудаҥса туһунан Платон Алексеевич Ойуунускай поэматыттан билэбит. Бу улуу айымньыны аахтахха элбэҕи өйдүүгүн, хайдахтаах курдук уус-ураннык суруллубутуттан сөҕөҕүн-махтайаҕын. Дьэ бу сиргэ, чуолаан Дьуойа алааска, Улуу Кудаҥса үрдүк аатыгар сүгүрүйэн, модун санаалаах, дохсун өйдөөх аҕа баһылык киһи олорбута диэн, киниэхэ анаан бэлиэни туруоруу хаһан саҕаламмытай? Өр сылларга Чурапчы улууһун култуураҕа салаатын начальнигынан үлэлээбит Дмитрий Дмитриевич Попов көҕүлээһининэн, бу сахаттан эрэ олус аатырбыт, киһиттэн эрэ ордук сураҕырбыт Улуу Кудаҥса аатын үйэтитэр сыаллаах үлэ 2006 сыллаахха саҕаламмыта. Сүбэлэһэн баран, Дьуойаҕа мэҥэ таас туруорарга быһаарыы ылыналлар. Улууска үйэтитии боппуруостарыгар үгүс кылаатын киллэрбит чурапчылар киэн туттар киһибит Василий Николаевич Дьячковскай Былатыан Ойуунускай «Улуу Кудаҥса» поэматыттан ылыллыбыт тыллары тааска хаһан суруйбута. Онтон бу тааһы туруоруу ити 2006 сыллаах кыһын ахсынньы 22 күнүгэр буолбут. Онтон эһиилигэр бу дойдуттан төрүттээх улууска биллэр урбаанньыт Михаил Михайлович Пермяков бэйэтин баҕатынан Дьуойа биир кэрэ миэстэтигэр ураһа туппута. Иһинээҕи киэргэлин эмиэ Василий Николаевич Дьячковскай оҥорбута. Онтон ыла сүүрбэ сыл ааспыт эбит. Күн-дьыл ылан ураһа туруга бу сылларга мөлтөөбүтүнэн, Михаил Михайлович ураһаны сөргүтэр санаатын толорон бу күннэргэ онно улахан үлэни ыытта. Ураһа эҥээрдэрэ сууллубуттарын үйэлээх буоллун диэн хаптаһынынан уларыттылар. Бу үлэҕэ биһиги түмэлбит үлэһиттэрэ: Иван Аммосов, Илья Лазарев, Хатылытааҕы «Көһөрүллүү» түмэлиттэн Григорий Чичигинаров, Петр Попов тахсан күүс-көмө буоллулар, үйэтитии үтүө дьыалатыгар бэйэлэрин кылааттарын киллэрдилэр. Бэлиэтээн эттэххэ, бу ытык сир олус күүстээх энергетикалаах диэн айдарыылаах дьон этэллэр эбит. Өссө 2000 сылларга биллиилээх суруйааччы, суруналыыс Уйбаан Уххан Чурапчыга кэлэ сылдьан Дьуойа туһунан: «Инникитин Саха сирин 40 аҕа баһылыктара кэлэн сүгүрүйэр сирдэрэ буолуоҕа!» — диэн бөлөһүөктээн эппитэ биллэр. Онон, бу ытык сир аата инникитин дьоҥҥо-сэргэҕэ иһиллэр, кэпсэнэр чинчилээх. Түмэл научнай сотруднига Ю.Толстоухов 2026 с. Хаартыскаҕа хаҥастан уҥа: Г.Чичигинаров, А.Петров, И.Монастырев, П.Попов. Үөһээ: И.Аммосов, И.Лазарев.