МБДОУ д/с "Золотой ключик" г.Ак-Довурак, Республики Тыва
Образование · 30 октября 2026 г.
Мерген угаанныг өгбениң чагыглары
Мерген угаанныг өгбениң чагыглары 1. Шагзыргай оттуп келген болзуңарза, диис дег кылдыр херлип-көстүпкеш: “бөгүн мээң хүнүм” деп чугаалаптыңар. Ынчан мага-бодуңар башты-даа мурнай дыңнап каар. 2. Бодап-ла чоруур үнелиг күзелиңер бар болза, суглуг аякче сымыраныпкаш, төндүр ижиптиңер. Ол ам силерниң иштиңерде, ону кым-даа силерден былаап ап шыдавас. 3. Ийи азы оон хөй чүүлдерниң кайызын шилип алырын билбейн турар болзуңарза, карааңарны шийипкеш, кайызын-даа сагыштап, чурттап эрттиптиңер. Бирээзи чылыг ышкаш, өскези хоозун, куруг дег сагындырар. Кандыг-даа таварылгада чылыг кээп турар таланы шилип алыңар. 4. Кандыг-ла-бир чүүл кылыр деп боданып алган болзуңарза, баштайгы түңнелдери үнүп келгиже чедир кымга-даа чүнү-даа чугаалава. Ажыл-херектиң чогуурунче чоруур турган энергия аастан үнүп чоруй баар. 5. Чугула чугаа чорудар дээн болзуңарза, чугаалажыр деп турар кижиңерниң бажында корона бар кылдыр сагыштап алыңар. Ол өрээлче кирип келирде-ле силерниң талаңарда болур. 6. Силерге дузалаан болза, улаштыр база кым-бир кижиге дузалап, ол чылыг-чымчак сеткилди дамчыдып бериңер. 7. Кайыын-бир акша кирип келген азы тып алган болзуңарза, “сен хуулгаазын сен” деп сымырангаш, шыгжап алыңар. Ол акша күжүн чайгаар тыртып эгелээр. 8. Бүдүмче чок хүн болган болза, “шупту чүве эки болур” деп ыыткыр чугаалапкаш, ол байдалды салыптыңар. Ол хүннүң чүге ынчаар эрткенин кежээ билип каар силер. 9. Сагыш-сеткилиңер хайныгып, шыжыгып олургаш, кандыг-ла-бир хөглүг, бичии уругларга ырыдан ырлай кааптыңар. Сагыш-сеткилиңер хайныгыышкыны ала-чайгаар чиде бээр. «Шын» №41 2026 чылдың октябрь 22