ОНЫТЫЛГАН ИСЕМНӘРНЕ КАЙТАРУ — 24 июня 2026 г. в 05:30:07.751
ОНЫТЫЛГАН ИСЕМНӘРНЕ КАЙТАРУ Самарада Кәбир Бәкер истәлеген хөрмәтләделәр автор: Данияр Сәйфиев 2026 ел бөтен дөнья татарлары өчен Габдулла Тукай елы булып тора, быел апрельдә аның тууына 140 ел тулды. Самараны бөек шагыйрь белән бик аз нәрсә бәйли: билгеле булганча, ул 1912 елда башкорт кымыз шифаханәсенә барганда биредә бер тапкыр булган. Тукай «Бристоль» кунакханәсендә тукталган, Казан урамындагы гыйбадәтханә (хәзер Самараның Тарихи мәчете) имамы, «Икътисад» татар икътисадый журналын бастыручы Мөхәммәтфатыйх Мортазин белән очрашкан һәм... олаучы тарафыннан алданган. Ул кунакны күрше кварталда гына урнашкан (соңрак ачыкланганча) мәчеткә илткән өчен бер сум алган! Мөгаен, шул алдакчы олаучы аркасында шагыйрь үзенең юл язмаларында безнең шәһәр турында уңай булмаган истәлекләр язып калдыргандыр да инде. Узган сишәмбе Самара татар җәмәгатьчелегенә Тукайны, ә дөресрәге, аның фикердәше, җәмәгать эшлеклесе, журналист һәм драматург, шагыйрьнең иң якын дусларының берсе Кәбир Кәрим улы Бәкеровны (әдәби псевдонимы: Кәбир Бәкер) искә алырга яхшы сәбәп бирде. Аның кабере озак эзләнүләрдән соң Самарадагы татар зиратында табылды. Моңа кадәр кабердә иске татар телендә гарәп хәрефләре белән язылган язма гына булган һәм, әлбәттә, ул замандашларыбызның күпләренә аңлашылмаган. Самараның танылган тарихчысы һәм журналисты Шамил Галимов, бу язуны укып, кабердә кем җирләнгәнен белә. Һәм менә өлкә татар милли-мәдәни мөхтәрияте инициативасы һәм финанс ярдәме белән хәзер кабер ташы кириллицада язылган мәгълүмат урнаштырылган өстәмә элемент белән җиһазландырылды. Реконструкцияләнгән кабер ташын ачу «Тарихта безнең эз» исемле зур чара кысаларында узды, анда Самара татар җәмәгатьчелеге вәкилләре һәм Казаннан кунаклар - Татарстан Республикасының халык язучысы, Габдулла Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты Рабит Батулла, Габдулла Тукай әдәби музееның өлкән фәнни хез-мәткәре Лена Тябина, Татарстан Республикасының Милли китапханәсе директоры урынбасары Ирек Һадиев катнаштылар. Рабит Батулла күп еллар буена Кәбир Бәкернең иҗатын һәм тормыш юлын өйрәнгән. 80 нче еллар ахырында Рабит әфәнде тырышлыгы белән Бәкеровның нәселдәшләре һәм аның Самараның Юзовский урамында урнашкан татар зиратындагы кабере табылган. Язучының каләме астыннан чыккан һәм Тукай фикердәшенең истәлеген мәңгеләштергән «Яралы бүреләр» романы әлеге күпкырлы эшнең табигый нәтиҗәсе булып тора. Яңартылган кабер ташын ачу тантанасында Рабит Батулла Самара татарларын Кәбир Бәкеровның катлаулы язмышы белән таныштырды. Мәкаләне тулысынча газетабызның 20 июнь санында укый аласыз