*Дүллүкүгэ - Бырабыыталыстыба отчуоттуур мунньаҕа*
*Дүллүкүгэ - Бырабыыталыстыба отчуоттуур мунньаҕа* Олунньу 10 күнүгэр Саха Өрөспүүбүлүкэтин Бырабыыталыстыбатын 2025 сыллааҕы үлэтин отчуоттуур бөлөҕө Үөһээ Бүлүүгэ Дүллүкү нэһилиэгэр үлэлээтэ. Отчуоттуур мунньахха кэллилэр: Попов Петр Иванович – СӨ экэниэмикэҕэ министрэ; Соколова Нюргуна Афанасьевна - СӨ үөрэҕириигэ уонна наукаҕа министрэ; Сергин Дмитрий Дмитриевич - СӨ доруобуйа харыстабылын министрин 1 солбуйааччы; Соловьева Марианна Васильевна - СӨ тутууга министерствотын үлэһитэ; Григорьева Марина Дмитриевна – СӨ Бырабыыталыстыбатын Бэрэссэдээтэлин бастакы солбуйааччы көмөлөһөөччүтэ; Ксенофонтов Павел Валерьевич - " Сахатранснефтегаз" АУо сүрүн инженерэ, Николаев Валерий Валерьевич- "Үөһээ Бүлүү улууһа (оройуона)" МО баһылыга, Семенова Кристина Афанасьевна – «Үөһээ Бүлүү» хаһыат кылаабынай редактора, Гаврильев Альберт Константинович - ГУП «ЖКХ» бэрэстэбиитэлэ; Павлова Сардана Николаевна - Үөһээ Бүлүүтээҕи киин балыыһа сүрүн бырааһа; Егомина Зоя Валентиновна – улуустааҕы социальнай тэрилтэ салайааччыта; Кокоринов Маркел Маркович – улуустааҕы ПАО «ДЭК» салайааччыта; Кынатов Юрий Васильевич - улуус үөрэҕириитин салайааччыта; Васильев Семен Семенович –«Тыа хаһаайыстыбатын Управлениетын» МКУ салайааччыта; Михайлова Арыйана Викторовна – СМИ үлэһитэ. Отчуокка кэлбит бөлөх мунньах иннинэ тэрилтэлэринэн сылдьан үлэни-хамнаһы билистэ. 🔹 Оскуолаҕа СӨ үөрэҕириитин уонна наукатын министрэ Нюргуна Афанасьевна Соколова уонна Үөһээ Бүлүү улууһун үөрэҕириитин салайааччыта Юрий Васильевич Кынатов сылдьан көрдүлэр-иһиттилэр. Медиакиин оҕолоро миниистир Нюргуна Афанасьевнаны кытта кэпсэттибит: *-Дүллүкү нэһилиэгэр саҥа оскуола тутуута былааннаммыта ыраатта. Аварийнай туруктаах оскуолаҕа үөрэнэбит. 160 миэстэлээх оскуолаҕа "Задание на проектирование" оҥоһуллан, экспертизаны 2025 сыл ахсынньы 29 күнүгэр ааспытын билэбит. Оскуолабыт тутуута хаһан саҕаланыай?* -Дөкүмүөн, бырайыак үлэтэ түмүктэнэн, билигин үп-харчы өттүтүгэр үлэ саҕаланыахтаах. Билэргит курдук, билигин үп-харчы өттүнэн кырыымчыктар бааллар. Онон биһиги бырайыакпытыгар бырагыраамаларга киирсэргэ дьаһалтаны кытта үлэлэһиэхпит. Кэлэр сылларга тутуу үлэҕэ киириэ диэн эрэнэбит. *-9-с кылааһы бүтэрэр оҕо талыы предметин эксээмэҥҥэ талбатаҕына, салгыы 10 -с кылааска үөрэнэрэ көҥүллэммэт диэн сокуон биһиги региоммутугар киириэ дуо?* -Ити барыта дойду үрдүнэн буолаары турар уларыйыылар дии саныыбын. Үөрэх бырагырааматыгар уларыйыы суох, ол гынан баран, технологиялар киирэллэрэ уларыйыы курдук буолар. 9-с кылаас кэнниттэн талыыга оҕолорго, төрөппүттэргэ уларыйыылар киириэхтэрэ. Арассыыйа үрдүнэн бу сокуон 8 региоҥҥа апробацияны ааһыахтаах. Былырыын 3 региоҥҥа буолбута. Бу оҕо 9-с кылаас кэннэ үөрэххэ киириэн баҕарар буоллаҕына, нуучча тылын уонна математика ОГЭ-тин туттарыан сөп, онтон 10-с кылааска салгыы үөрэнэр. Онтон 11 кылаас кэннэ үрдүк үөрэххэ киириэн баҕарар буоллаҕына, икки эбии талыллар эксээмэни туттарыан наада буолар. Итинник уларыйыылар киирэн иһиэхтэрэ. Мин санаабар, бу экономика эрэ өттүнэн буолбакка, оҕо профессиональнай траекторията хайдах салгыы уларыйара, орто анал үөрэҕи ылар дуу, үрдүк үөрэҕи ылар дуу диэн быһаарыытыгар сөптөөх буолуо дии саныыбын. *-Биир кэлим эксээмэни үгүс дьон хайгыыр урукку классическай экзаменыгар уларытыы үөрэхтээһин инники былааныгар баар дуо?* -БКЭ бастаан киирэригэр наар хайҕааһын суох этэ, дьүүллээһин да баар этэ. Бу 25 сыл тухары БКЭ түмүгэ көһүннэ. Элбэх оҕо биир кэлим эксээмэни туттаран оскуоланы бүтэрдэ. Бастакы сылларга тэриллибит эксээмэн уонна билиҥҥи кэмҥэ ыытыллар БКЭ, мин санаабар, атыттар. Билигин оскуола бырагыраамалара, үөрэх былааннара, учуутал үлэтэ уонна оҕо дьарыга бу барыта 11 кылааһы, оскуоланы бүтэрэллэригэр БКЭ-ни