«Хартыыналар кистэлэҥнэрэ»
«Хартыыналар кистэлэҥнэрэ» Ороһубутугар, балаҕаҥҥа, Учуутал күнүнэн ураты быыстапка турда. Баара-суоҕа икки эрэ хартыына эбит диэн мыыныах санаа кэлэр эрээри, кэпсээнэ төһө баҕарар кэҥии туруон сөп... Бастакы хартыынаҕа Ороһуга 19 үйэҕэ олорбут Мыкычаан сиэнэ элбэх тыллаах-өстөөх, сытыы-хотуу, дохсун санаалаах уонна күүстээх үлэлээх Ефросинья Егоровна олорор. Кини күн сирин көрдөрбүт соҕотох уола Георгий Романович Кардашевскай 1958 сыллаахха Элгээйи оскуолатыгар дириэктэринэн ананан айымньылаахтык үлэлии сылдьан ийэтин хаартыскатыттан уруһуй уонна черчение учууталыгар В. И. Чикачевка оҥотторбут мэтириэтэ. Хартыынаны Г.Р. Кардашевскай кыргыттара Галина уонна Ефросинья Георгиевналар Балаҕаннаах оскуолатын түмэлигэр бэлэх биэрбиттэрэ. Быыстапкаҕа хартыына Ороһубут 125 сыллаах үбүлүөйүнэн кэлэн турар. Тапталлаах худуоһунньукпун Андрей Чикачев аҕата Василий Иванович ойуулаан хаалларбыт үлэлэрэ Сахабыт сирин араас оскуолаларыгар бааллар. Элгээйигэ эбии икки хартыынаны уруһуйдаабыта биллэр. Ол курдук оскуола учуутала уонна сэбиэдиссэйэ Дмитрий Дмитриевич Сивцеви уруһуйдаабыт. Кини 1898 сыллаахха Сунтаар улууһун кулубата Г. П. Терешкинныын Париж куоракка буолбут Аан дойдутааҕы норуоттар ыккардыларынааҕы Кэнгириэс быыстапкатыгар кыттыбыт. Инньэ гынан сахалартан бастакынан саха таҥаһын, култууратын көрдөрөр маллары илдьэн билиһиннэрбит киһинэн биллэр. Чикачев иккис хартыынатыгар сахалартан бастакынан Үлэ Дьоруойа дэнэр учуутал, кыраайы үөрэтээччи Петр Хрисанфович Староватов ойууламмыт. Улахан хартыынаҕа Мыкычаан хос сиэнэ — аатырбыт ыанньыксыт Лазарева Ульяна Семеновна олорор. Кини оройуоҥҥа аан бастакынан биирдии ынахтан 3000 л үүтү ыан «Бочуот Знага» орденынан наҕараадаламмыт, Москваҕа ВДНХ кыттыылааҕа, ССКП обкомун чилиэнэ этэ. Бу Бараахап аатынан холкуос Ороһутааҕы галереятыгар Үлэ маяктарын мэтириэттэрин уруһуйдаабыт Е.Н. Крылатов үлэтэ. Саха сиригэр төрдүс Холкуос галереятын 1964 сыллаахха худуоһунньуктар түмсүүлэрин салайааччыта М.В. Лукин тэрийбит. Егор Николаевич оччолорго Үөһээ Бүлүүтээҕи 8 кылаастаах оскуолаҕа уруһуй уонна черчение учууталынан үлэлээри сылдьара. Ити дьыл кини дойдутун дьонун уонтан тахса мэтириэттэрин оҥорбутуттан бу соҕотоҕун ордон хаалар дьылҕаламмыт хартыына. Оччолорго Егор Николаевич аатырбыт Хотун Бүлүүтүн оҥоруохтааҕа өссө да иннигэр этэ. Ол эрэн 1967 сылга, Улуу Өктөөп өрөгөйдөөх 50 сылыгар, бэлэмнэнии тыына биллэн эрэрэ буолуохтаах... Билигин Ороһуга эдэр кэскиллээх худуоһунньук Кристина Новгородова-Гольдерова тилиннэрбит холкуос галереятын көрөн ааһыаххытын сөп. Онон биһиги Учуутал күнүнээҕи быыстапкабытыгар Мыкычаан туруу үлэһит сыдьааннарын мэтириэттэрин искусство абылыыр күүһүгэр ылларбыт икки УЧУУТАЛЛАР илиилэрин сылааһын иҥэриммит айымньыларын көрөҕүт. Г.Р. Кардашевскай аатынан 11 педкылаас үөрэнээччилэрэ (Кылаас салайааччыта Г.Ю. Габышева) Учуутал, кыраайы үөрэтээччи С.Н. Васильева Ороһу. Алтынньы 6 күнэ.