| ИСТЕЛГЕ КОМИТЕДИНИҢ 15 ЧЫЛЫНГА |
| ИСТЕЛГЕ КОМИТЕДИНИҢ 15 ЧЫЛЫНГА | 💥Эльтона Ондар: «Чаш кижи билбезинден херекке онаажыр» 📢Кара чажындан-на кижилер шиидер мергежил шилип алыр чаш уруг ховар-ла боор. Ада-иезинден үлегер ап турар бе дээрге, оларның мергежилдери көңгүс өске. Ол хирезинде уруглар садындан тура 8-ки класска чедир өзүп келгеш, судья болур мен деп изиг күзелдиг чораан. Чоорту бодунуң иштики делегейин, аажы-чаңын хандыр өөренип көргеш, кээргээчел, энерел сеткил колдап турарын медереп, кижилерниң сагыш-сеткили-биле ажылдаар, амыдыралдың берге байдалынга таварышкан улуска дуза кадар буянныг психолог мергежилди шилип алган. Ол дээрге бөгүнгү аалчывыс РФ-тиң Истелге комитединиң Тывада Истелге эргелелиниң криминалистика килдизиниң инспектору (психолог), юстицияның лейтенантызы Эльтона Валерьевна Ондар-дыр. Чугаакыр, ажык сеткилдиг, топтуг-томаанныг маадырывыстың бодунуң ажыл-амыдыралы-биле таныштырганын силерге бараалгаттывыс. КҮЗЕЛДИҢ ТӨРҮТТҮНГЕН ТӨӨГҮЗҮ Алыс бодум Чадаанага өскен мен, чогум төрүттүнген черим – Сүт-Хөл. Барып турар садигим чоогунда Чөөн-Хемчик кожуун судунуң ийи каът оран-савазы бар. Уруглар сады биле бажың аразынга чоруп тургаш, ону-ла онзазынып эртер мен. «Мен өзүп келгеш, албан маңаа ажылдаар мен. Ынчан бо суд чери 20 каът апарган турар. Албан судья болур мен аа» деп бодаар чораан мен. Школаже өөренип кире бергеш-даа, ол бодалымдан ойталаваан мен. Чоорту элээди назынга келгеш, бодумнуң аажы-чаңымны шинчилеп эгеледим. Уян, чымчак, кээргээчел талаларым хөй апарган. Ынчалза-даа шыңгыы, шиитпирлиг, туруштуг чаңым база бар. Дөмей-ле баштайгызы чая базып эгелээн. Сактырымга-ла, кым-бир кижини шииткеш, олуртуп чорудуптар болзумза, мээң чымчак сеткилим сагышсырап, хилинчектенип эгелээр ышкаш апарган. Кайы-бир кижиниң салым-чолун үзе шиитпирлепкеш, хоойлу мурнунга чеже-даа шын кылган болзумза, кээргеп, буруузунуп, оожургап чадап, түрээр хире байдалымны медереп билгеш, чашкы үемниң күзелинден ойталап, өске мергежилдер шилип эгеледим. Үстүкү класстарга психологияны база сонуургап эгелээн мен. Бүгү назынында Иштики херектер яамызынга ажылдап чораан Тываның күрүне университединде психолог башкы Лариса Николаевна Ооржак документилер дужаап чеде бээримге, меңээ: «Психолог мергежил-биле база иштики херектер шугумунга ажылдап болур чүве-дир ийин. Херек болза, чоорту клиниктиг психолог дээш-ле улаштыр өөренип ап болур» – деп сүме каткан. Башкының чугаазы меңээ дыка улуг идиг болган – дужаап кирип алдым. Чадаананың 3 дугаар школазын 2015 чылда доозуп тура, шилип алган эртемнеримге баллдарым улуг турган. https://vk.com/wall-201111625_63036