• Көжелдей МОҢГУШ, ССРЭ-ниң Чогаалчылар эвилелиниң кежигүнү.
• Көжелдей МОҢГУШ, ССРЭ-ниң Чогаалчылар эвилелиниң кежигүнү. Тыва литературага балаттынмас чогаадыкчы изин арттырган чогаалчыларның бирээзи – Көжелдей Моңгуш. Ол 1943 чылдың октябрь 9-та Чөөн-Хемчик кожууннуң Чыргакыга төрүттүнген. Кызылдың педагогика институдун дооскаш, башкылап, журналистеп ажылдап чораан. 1974 чылда үнген “Эремаа” деп ынакшыл дугайында тоожузу Көжелдей Борбак-ооловичниң чогаалдар бижиириниң бир янзы хөөнүн көргүскен. Тыва Арат Республиканың тургустунганы-биле холбаалыг ниитилел-политиктиг болуушкуннар темазынга “Часкы хаттар”, “Шын кайдал?”, “Төрээн чурттан ыракта” деп тоожулары номчукчуларның сонуургалын хайныктырган, совет үениң сөөлгү чылдарында эрге-чагырганың таарзынмаан хөөнүн доюлдурган. Чогаалчының бижээни “Үш чүүл эртемниг оол” деп шиизи Тываның хөгжүм-шии театрының сценазындан ам-даа дүшпээн. Ынакшыл, найырал дээш кижилерниң аразында өске-даа харылзааларның нарын талаларын көргүскен чечен чугаалары номчукчуларның сеткил-сагыжын ам-даа хөлзетпишаан. 💥МӨҢГҮН БИЛЗЕК (Чечен чугаадан үзүндү) 📢Кызыл-кызыл чалымнарлыг ногаан каъттар, кежээки одардан хой, өшкү шуужупкан. Оларның соо-биле Дарый болгаш Дажы оожум бадып органнар. Дарый мурнап чоруп олурган. Дажы ооң coo-биле. Уругже дыңзыг эвес үн-биле кыйгы салган: — Дарый, а Дарый! Мени мана! Уруг серте чок баштактанган: — Меңээ чедип шыдаар болзуңза, чедип кел даан! Оол уругже маңнап бадыпкан. Уруг дезипкен. Оол ооң сыр соондан четкеш, ооң чиңге белинден куспактапкан. Уруг шын сеткили-биле оолдуң холун аартыр дажыпкаш, шыңгыы: — Ынчап тениве! — дээрге, оол биче када эгени хона берген. Ол чүнү-даа чугаалаар аайын тыппайн барган. https://vk.ru/wall-201111625_70943