Гимназияҕа "Дьиэ кэргэн - иитии уйата" төрөппүт форума
Гимназияҕа "Дьиэ кэргэн - иитии уйата" төрөппүт форума Саха гимназиятын 25 сыллаах үбүлүөйдээх тэрээһин чэрчитинэн “Дьиэ кэргэн - иитии уйата” диэн төрөппүт форума алтынньы 28 күнүгэр өрө көтөҕүллүүлээхтик ааста. Бу форум “Төрөппүт - төрөппүккэ” бырайыак иһинэн ыытылынна. Ол аата төрөппүт төрөппүтү үөрэтэр, оҕо иитиитигэр бэйэтин ньыматын үллэстэр. Бу түгэҥҥэ төрөппүт тыла - өһө истээччи төрөппүккэ ордук тиийимтиэ буолар, истиҥ сэргэх кэпсэтии тахсар. Гимназия аан бастаан саха-немецкэй оскуола, онтон Саха гимназия буолан үүнэн-сайдан тахсарыгар сүҥкэн кылаатын киллэрсибит “Айылгы” общественнай хамсааһын биир көхтөөх кыттааччыта, Дьокуускай куоракка саха оскуолата аһылларыгар туруорсубут, сүүрбүт-көппүт төрөппүппүт, 11 сылы быһа төрөппүт комитетын иилээн-саҕалаан, салайан кэлбит бэрэссэдээтэлбит Елизавета Эдуардовна Егорова форум аһыллыытыгар оскуола историятыттан кылгастык билиһиннэрдэ. “Ситим” эбэ, эһэ сүбэтэ (салайааччы Жерготова Н.П.) үлэтин-хамнаһын сырдатар фотоальбому уонна Клара Гаврильевна Лазарева уран тарбаҕынан оҥорбут “Саха ыалын тэлгэһэтэ” диэн макеты оскуола түмэлигэр бэлэх ууннулар. Форумҥа барыта 118 киһи кыттыыны ылла. Биэс секциянан арахсан, 8 дьиэ кэргэн оҕону иитиигэ бэйэлэрин көрүүлэрин, ньымаларын билиһиннэрдилэр, кэпсээтилэр. Кэлэн истибит төрөппүттэр секция бары үлэтин сэҥээрбиттэр, саалаҕа мустан, секция үлэтиттэн тугу ордук сэҥээрбиттэрин, кэрэхсээбиттэрин үөрэ-көтө кэпсээтилэр. “Сааһын ситэ илик оҕо сокуону кэһиитигэр, буруйу оҥорууга угуйар, тардар аныгы ньымалара” кэпсэтиини (лектор Попова Г.Г) истэн баран, төрөппүттэр аныгы үйэҕэ оҕо куйаар ситимиттэн ылар информациятын хонтуруолга ылыахха наада эбит диэн бигэтик өйдөөбүттэр. “Утум” Федоровтар аймаҕынан оҕолорго сайыҥҥы лааҕырдарын, П.П.Черкашин «Үтүө санаанан салайтаран» сэһэнин истибит төрөппүттэр бэйэбитигэр элбэҕи иҥэриннибит, оҕолорбутугар уруу-аймах сомоҕолоһуутун, алтыһыытын тэрийэр, билиҥҥи кэмҥэ үтүө санаанан салайтаран, дьоҥҥо көмөлөһүү олус көдьүүстээҕин бэлиэтээбиттэр. Олус элбэх төрөппүт «Оҕону үлэҕэ сыһыаран уһуйуу” (Анатолий Анатольевич, Елена Николаевна Петровтар, 3 оҕолоох дьиэ кэргэн), «Оҕону урбааҥҥа сыһыарыы, үбү сөпкө туттарга үөрэтии» (Корнилова Альбина Максимовна) оҕону иитиигэ сыһыаннарын олус сэҥээрбиттэр, бу секцияҕа сылдьыбыт төрөппүт оҕотун кыра эрдэҕиттэн харчы хантан кэлэрин, сатаан үбү таба туһанарыгар эрдэттэн үөрэтиэххэ, оҕону кытта тэҥҥэ дьиэ кэргэн үбүн сатаан таба туһанарга сатабылы иҥэрэр наадатын өйдөөбүттэр. «Дьиэ кэргэн - дьол уйата. Иитии кистэлэҥэ» (Нестерова Туйара Александровна - 5 оҕолоох ийэ, нейропсихолог), «Куорат усулуобуйатыгар оҕону сахалыы иитии ньымалара» (элбэх оҕолоох ыал ийэтэ Саввинова Мария Кимовна уолунаан Сайдамныын) маастар- кылаастарын, трениннэрин, дьиэ кэргэнинэн оҥорор оҥоһуктарын сылдьыбыт төрөппүт сөҕөн-махтайан сөбүлээбиттэрин, бэйэбэр эмиэ маннык ньымалары туһаныахпын сөп эбит диэн түмүккэ кэлбиттэрин этиннилэр. Тооку ойуулук дьоруойа бу Сайдам уол куолаһынан саҥарарын саҥа билбитин үөрэ үллэһиннилэр. “Улаатан иһэр оҕо майгыта-сигилитэ уларыйыытын сөпкө салайан биэрии” кистэлэҥнэрин лекциятыгар (лектор Артемьева Ася Егоровна) элбэх төрөппүт суруйтаран иһиттилэр. Төрөппүт оҕотун майгыта-сигилитэ уларыйыытыгар туохха болҕомтотун ордук ууруохтааҕын, хайдах кэпсэтиини саҕалыахтааҕын тренинг-оонньуу нөҥүө билбиттэр. Бу тиэмэ элбэх төрөппүтү долгутар эбит диэн түмүккэ кэллибит. Форум түмүгэр төрөппүттэр олус элбэҕи биллибит, оҕолорбут наһаа үчүгэй оскуолаҕа үөрэнэ сылддьаллар эбит диэн өссө бигэтик билиннибит диэн сырдык үтүө санааны сахпытынан үөрэ-көтө, харахтара умайан тарҕастылар. Форум кыттааччыларыгар, тэрийбит ийэ тылын уонна история учууталларын методическай холбоһугар махтанабыт! #СГ25 #СахаГимназия25сыла #ӨрөгөйдөөхДэкээдэ #ДьиэКэргэнИитииУйата #ТөрөппүтТөрөппүккэ #ТөрөппүтФорума