– Менә күптән бу тирәләргә килгәнем юк иде. Монда, җирне туңдырмыйча, берничек тә килеп...
– Менә күптән бу тирәләргә килгәнем юк иде. Монда, җирне туңдырмыйча, берничек тә килеп булмый, просто күлне карыйсым килгән иде. Шулай барганда, менә болар очрады. Нишлисең инде, кызык өчен аткан идем пошины, ә кабан миңа ташланды, нишләргә кирәк, үлеп булмый бит. Соңыннан итләре кызганыч булды. Менә эшкәрттем. Син егерьмы? Мине бер юлга калдыр инде! – Син, егетем, акыл сатма! Ул маллар барысы да исәптә. Ит ашыйсың килгәч, рөхсәт язуы сатып алалар аны. Үзең генә дисең, тегендә кемнәр урман кисә? Ул участок, бу сазлык, күл тирәләре дәүләт тарафыннан саклана, һәм монда беркемнең дә кулы кагылырга тиеш түгел. Болар барысы да статьяга керә. Мин бу турыда органнарга хәбәр итәргә тиеш. Ә сиңа хәзер протокол төзим. Егерь озын каеш белән җилкәсенә аскан сумкасыннан кәгазь чыгарды да, ауган агачка ипләп утырып, язарга әзерләнә башлады. – Фамилияң, исемең, әтиеңнең исеме? – Аның йөзендә тынычлык, үзенә карата ышаныч чагыла иде. Наил үзенең нинди хәлдә калганын хәзер генә аңлый башлады. Аның башыннан тиз генә әллә нинди уйлар узды. Ул хәзер бу кеше белән нәрсә булса да уйламаса, аңа һәм аның иптәшләренә, шулай ук директорга начар булачак. Нишләргә? Ул әйбәтләп әйткән сүзне тыңламый һәм тыңламаячак та. Артык үзсүзле! Ләкин шулай да тагын бер кат сорап карарга кирәк. – Син, абзый кеше, алай ук кырт бөкмә әле дуганы. Сындыруың бар, йә, ычкынып китеп, үзеңә сугуы! Әйдә, тагын бер кат уйлап карыйк әле, моннан кемгә инде файда? Дәүләткәме?! Зур дәүләт чиновникларының урлаулары белән чагыштырганда, бу зыян тары ярмасы хәтле дә тормый. Табигатькә зыян киләме? Юк! Аның урынына икенчеләре туып үсеп торалар. Ә безнең менә бу минутта бер-беребезгә зыян китерүебез бар. Монысы – хак! – Бу сөйләшүдән Наилнең ачуы килә башлады, ләкин ул аны сиздерергә тырышмады. – Син монда, энем, миңа вәгазь сөйләмә! Мине куркыта алмассың һәм сатып та ала алмассың. Миңа синең кебекләр көн дә очрап тора. Мин – дәүләт эшендә! Әйт әйдә фамилияңне, исемеңне, әтиеңнең исемен. – Егерь, Наилдән күзләрен алып, язарга әзерләнде. Наил, ачуыннан нәрсә эшләгәнен дә белештермичә, бил каешына кыстырып куйган балтасын алып, аның иелгән башына китереп сукты. Егерьның авызыннан тонык кына тавыш чыкты, һәм аның башы, янтаеп, утырган агачына аркылы бөгелеп төште. Наил аз гына вакытка югалып калды. Алдында бөгәрләнеп яткан кешенең башыннан кан ага башлагач кына, үзенең нәрсә эшләгәнен аңлады. Канга буялмаска тырышып кына, тегенең муенына бәйләгән шарфын алып, ага торган җирен бәйләп куйды. Кан агудан туктагач, башта аның мылтыгын һәм сумкасын, сазлыкка алып барып, зуррак түмгәкне ачып, шуның астына тыгып куйды. Аннан соң, гәүдәсен җилкәсенә салып, кичә күргән эз белән бата-чума күлгә таба юл алды. Сазлык суы урыны белән тездән дә югарырак менеп җитә һәм сукмакның ничек барганын аермачык күрсәтеп тора иде. Ул, күл дип әйтерлек сулыкка килеп җиткәч, уң ягында зур гына түмгәк күреп, гәүдәне шуңа куйды. Аның уйлавынча, кайчандыр монда торф чыгаргач, кайдадыр катырак яр кырые булырга тиеш. Һәм ул, колгасы белән төрткәләп, күлнең кырыен эзли башлады. Алга барган саен, сазлык тирәнәя, күлнең кырыен эзләү вакыт кына уздыру иде. Наил, моны аңлап, гәүдәне суга гына батырырга уйлады. Ул баштан яраны чорнаган шарфны алып, аның биленнән каты итеп бәйләде дә, кулындагы колгасын балтасы белән чабып, казык ясады. Аннан, казыкны шарфка эләктереп, аяклары белән үлекне суга батыра башлады һәм, каты җиргә төшеп җиткәч, күтәрелмәс өчен, биленә эләктерелгән казыкны балтасы белән тирән итеп кагып куйды. Бу шарф череп, гәүдә күтәрелгәнче, аны икенче җәйгә кортлар ашап бетерәчәк, һәм бу кеше мәңгегә шунда калачак. Иптәшләргә генә белгертмәскә кирәк. Белмәүләре яхшырак. Хәзер миңа аның каян килгәнен ачыкларга кирәк, итләрне соңыннан да ташып булыр, төн якты.